Nhân Tình Thế Thái

Nguyễn Bỉnh Khiêm
4. Thấy dặm thanh vân bước ngại chen Được nhàn ta sá dưỡng thân nhàn Ba gian am quán lòng hằng mến Đôi chốn sơn hà mặt đã quen Thanh vắng thú quê giàu bao nả Dữ lành miệng thế mặc chê khen Mai kia chửa dễ thu nên muộn Xuân nọ tin hoa cũng mấy phen 7. Được thua thấy đã ít nhiều phen Để rẻ công danh đổi lấy nhàn Am Bạch Vân rồi nhàn hứng Dặm hồng trần vắng ngại chen Ngày chầy họp mặt hoa là khách Đêm vắng hay lòng nguyệt ấy đèn Chớ chớ thờ ơ nhìn mới biết Đỏ thì son đỏ mực thì đen 16. Chửa dễ ai là bụt Thích Ca Mọi niềm nhân ngã nhẫn thì qua Lòng vô sự trăng in nước Của thảng lai gió thổi hoa Kìa khách xuân xanh khi trẻ Mấy người đầu bạc tuổi già Thanh nhàn ấy ắt là tiên khách Được thú ta đà có thú ta 28. Nép mình qua trước chốn xôn xao Mấy sự bên tai gió thoảng ào Cửa trúc vỗ tay cười khúc khích Hiên mai tréo cẳng hát nghêu ngao Lo le đã vậy thời dầu vậy Vặt vãnh màng bao sá quản bao Chẳng hết trung cần hai chữ ấy Nhờ ơn đất rộng cậy trời cao 36. Một bầu một bát vũng sơn tăng Thế sự ngoài tai biếng nói năng Hoa nở luống hay tin gió Đầm thanh còn thấy dáng trăng Già ai ủ thông làm củi Trẻ người yêu trúc mọc măng Nếu có công danh thì có lụy Cho hay dù có chẳng bằng chăng 38.
Một mai một cuốc một cần câu Thơ thẩn dù ai vui thú nào Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ Người khôn người đến chốn lao xao Thu ăn măng trúc đông ăn giá Xuân tắm hồ sen hạ tắm ao Rượu đến gốc cây ta sẽ uống Nhìn xem phú quý tựa chiêm bao 40. Vòi vọi xuân xanh nửa tiền Già càng khoẻ khó càng bền Đòi phen lẩn luốt vì thơ dại Mọi sự lờ đờ bởi rượu quen Ngày vãn giải phiền cờ một cuộc Đêm thanh làm bạn sách hai bên Xưa nay xuất xử đâu là phải Ở cũng nên về ắt cũng nên 46. Thị phi chẳng quản mặc chê khen Ngu dại chan chan tính đã quen Cảnh cũ điền viên tìm chốn cũ Khách nhàn sơn dã dưỡng thân nhàn Nhà thông đường trúc lòng hằng mến Cửa mận tường đào bước ngại chen Thế sự tuần hoàn hay đắp đổi Từng xem thua được một hai phen