Từ những em bé lớp 1 lần đầu xúng xính quần áo mới háo hức tới trường đến những cô cậu học trò lớp lớn đã thân quen, thậm chí sắp chia tay ngôi trường thân yêu để chuyển tiếp sang cấp học khác đều bắt đầu năm học mới với không khí tẻ nhạt - nhập học mà chưa khai giảng. Lễ khai giảng được để dành lại hơn hai tuần sau ngày nhập học.

Mỗi người lớn đã từng đi học đều mang máng nhớ trong đầu chí ít cũng một vài câu trong bài Tôi đi học của nhà thơ Thanh Tịnh: Mỗi năm cứ vào độ cuối thu, khi lá ngoài đường rụng nhiều… Bài văn hay và sống mãi với bao thế hệ bởi nó khơi gợi một cõi ký ức sáng trong của tuổi thơ, tuổi học trò của mỗi con người. Hình ảnh xôn xao, không khí trang trọng của ngôi trường mới, ngôi trường cũ tươi vui trong ngày khai giảng năm học mới là những ký ức khó phai trong tâm thức con người. Nó là dung môi để tâm trí, tình cảm của trẻ thơ hòa nhập vào thế giới mới ngoài gia đình mà trẻ đang tò mò chiếm lĩnh. Nó là chất keo gắn bó, là cột mốc ghi nhớ một chặng đường học tập của những học sinh các cấp lớp lớn hơn. Đó là ngày gặp lại thầy, gặp lại bạn, sống lại môi trường học tập sau chặng dài nghỉ ngơi.

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa có công văn yêu cầu Sở Giáo dục và Đào tạo các địa phương trong cả nước hoàn thành công tác chuẩn bị cho lễ khai giảng năm học mới 2009-2010 với nhiều nội dung mới.

Lễ khai giảng năm học 2009-2010 sẽ được tổ chức với hai phần: phần “lễ” và phần “hội”. Về phần “lễ”, ngoài các nghi thức truyền thống hằng năm, năm nay có thêm các nội dung phát động Tháng khuyến học (từ ngày 2-9 đến 2-10), Tháng an toàn giao thông (từ ngày 1 đến 30-9),... Phần “hội” trong ngày khai giảng sẽ được chú ý hơn với các hoạt động văn hóa văn nghệ, trò chơi dân gian với nhiều hình thức linh hoạt, vui tươi, sinh động, tạo không khí phấn khởi cho học sinh bước vào năm học mới.

Lễ khai giảng có thể có nhiều mục đích, cho nhiều đối tượng nhưng mục đích lớn nhất và trước hết phải nhằm tới là học trò. Không khí trang nghiêm, cách phối hàng theo lớp, theo khối, trong buổi lễ ít nhiều gây cho các em ý thức và cảm giác cụ thể về sức mạnh của hiệu đoàn bản thân buổi lễ đã là bài học . Sự quan tâm của Bộ với nội dung lễ khai giảng rất đáng quý nhưng điều quan trọng cần điều chỉnh là thời điểm làm lễ khai giảng.

Rút ngắn thời gian nghỉ hè, nhập học sớm là cần thiết nhưng vì sao phải chờ đến tháng 9 mới khai giảng theo truyền thống? Chúng ta hoàn toàn có thể tổ chức lễ khai giảng theo thực tế từng trường và có nghi lễ trang trọng, đơn giản nào đó để kỷ niệm ngày Bác Hồ viết thư cho học sinh nhân ngày khai trường. Không nên lồng ghép truyền thống một cách hình thức, khiên cưỡng tạo ra sự trái khoáy nhập học nửa tháng trời mới khai giảng. Hãy thử hình dung nếu có đề văn yêu cầu tả lễ khai giảng của trường em, các em phải viết ra sao? Hay là phải cập nhật lại từ điển tiếng Việt “lễ khai giảng là lễ tổ chức sau ngày nhập học từ một tới hai tuần”?

ANH THƯ

(Theo báo Pháp Luật ngày 17/08/2010)